Yapay zekâ işaretler, kararı insan verir; aday bilgilendirilir.
AB Yapay Zekâ Yasası eğitimde ve işyerinde insan gözetimi, şeffaflık ve duygu tanıma yasağı getiriyor; Türkiye’de ise KVKK aydınlatma ve veri güvenliği ister. QProctor’un bu ilkelere göre nasıl tasarlandığını ve hangi sorumlulukların kurumunuzda kaldığını burada anlatıyoruz.
Kişisel verilerin korunması için bu canlandırma yapay zekâ ile hazırlanmıştır, gerçek kişi içermez. Sistemi kendiniz deneyin →
Yapay Zekâ Yasası sınav gözetimi için ne anlama geliyor
AB’nin 2024/1689 sayılı Tüzüğü, yani Yapay Zekâ Yasası (AI Act), kuralları risk düzeyine göre koyar. Online sınav gözetimi için üç bölüm öne çıkar.
Duygu tanıma yasağı
Eğitim kurumlarında ve işyerinde kişilerin duygularını çıkarmaya yönelik yapay zekâ sistemleri, tıbbi ya da güvenlik amaçlı istisnalar dışında yasaktır.
İnsan gözetimi
Yüksek riskli yapay zekâ sistemleri, kullanıldıkları sürece insanlar tarafından etkili biçimde gözetilebilecek şekilde tasarlanmalıdır.
Kullanan kurumun yükümlülükleri
Yüksek riskli sistemi kullanan kurum, sistemi talimatlarına uygun kullanmalı, insan gözetimini görevlendirmeli ve sistem kişiler hakkındaki kararlarda kullanıldığında o kişileri bilgilendirmelidir.
Yüksek risk Kullanım biçimine göre, eğitimde sınav sırasında adayları izleyen yapay zekâ Yasa’nın yüksek risk kategorisine girebilir. Yasa’nın sınavlarınıza uygulanıp uygulanmadığı ve nasıl uygulanacağı hukuk ekibinizin değerlendireceği bir konudur.
KVKK ile birlikte düşünün
Türkiye’deki sınavlarda kişisel verinin işlenmesi 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) çerçevesindedir. AB’deki adaylarla sınav yapan kurumlar için GDPR ve Yapay Zekâ Yasası da gündeme gelir.
Veri sorumlusu
Sınavı düzenleyen kurum veri sorumlusudur; hangi verinin neden işlendiğine kurum karar verir.
- Aydınlatma metni kurum adına, adaya sınavdan önce gösterilir
- Açık rıza isteğe bağlı olarak eklenebilir
- Saklama süresini ve veri bölgesini kurum seçer
Veri işleyen
Kişisel veriyi yalnız kurumun talimatıyla ve yalnız sınav güvenliği için işler.
- Kayıtlar uçtan uca şifreli; Türkiye, AB ya da ABD veri merkezi
- Kurum ve aday sınavdan sonra kendi verisini silebilir
- Aday hakkında otomatik karar verilmez
QProctor nasıl tasarlandı
Otomatik karar yok
Yapay zekâ anları işaretler ve kanıtı gösterir. Adayı asla kendisi başarısız saymaz, sınavdan atmaz ya da notlandırmaz. Kurumunuzdan bir kişi inceler ve karar verir.
Duygu tanıma yok
Bakış analizi adayın nereye baktığına bakar; ses analizi odada ikinci bir ses olup olmadığını dinler. İkisi de duygu okumaya çalışmaz, davranış tahmini yapılmaz.
Bilgilendirilmiş aday
Sınavdan önce, aktivasyonda aday aydınlatma metnini okur, rızasını verir, cihazını test eder ve deneme sınavına girebilir.
Gizli değil, görünür
AI gözetmen bir şüphe gördüğünde aday ekranında gözetim uyarısı görür. Gözetim adaya asla görünmez değildir.
Açıklanabilir kanıt
Her işaret o anın karesi ve kaydıyla gelir. 0–100 risk puanı, belgelenmiş olay türleri ve ağırlıklarından hesaplanır.
Bilgi amaçlı puan
LMS’e giden bütünlük puanı notun yanında bilgi olarak durur; notu değiştirmez.
Kararı insanda tutan araçlar
- Duyarlılık düzeylerini (Hassas, Dengeli, Toleranslı) kurumunuz seçer
- Canlı gözetmen mesaj gönderir, uyarır, ekranı kilitler ya da sınavı sonlandırır; her işlem onun kararıdır
- Akıllı izleme, işaretlenen adayları kendi başına karar vermek yerine gözetmenin önüne getirir
- Sınav sonrası inceleme modu: inceleyenler işaretlenen anları gözden geçirip karar verir
- Teknik sorun yaşayan adaya ek süre ve ek hak
- Kanıtlarda TÜBİTAK zaman damgası
Kurumunuz ve QProctor
| Konu | Kurumunuz | QProctor |
|---|---|---|
| Aday hakkında karar | Kanıtı inceler ve karar verir | İşaretler ve kanıtı gösterir; karar vermez |
| Adayı bilgilendirme | Adaya neyin, neden söyleneceğine karar verir | Aktivasyonda kurum adına bildirimleri gösterir ve onayı alır |
| Gözetim düzeyi | Hangi denetimlerin açık olacağını ve duyarlılığı seçer | Her denetimi ayrı bir seçenek olarak sunar |
| İnsan gözetimi | Gözetmenleri ve inceleyenleri görevlendirir | Canlı izleme ve inceleme araçlarını sağlar |
| Veri | Bölgeyi ve saklama süresini seçer | Veriyi yalnız kurumun talimatıyla işler |
| Değerlendirme | Kendi hukuki ve etki değerlendirmesini yapar | Soruları yanıtlar, ürün belgelerini sağlar |
Hukuki tavsiye değildir Bu sayfa QProctor’un nasıl çalıştığını anlatır. Hukuki tavsiye değildir; Yapay Zekâ Yasası, GDPR ya da KVKK kapsamında kurumunuzun kendi değerlendirmesinin yerini tutmaz.
Yapay Zekâ Yasası ve sınav gözetimi soruları
QProctor duygu tanıma kullanıyor mu?
Hayır. Analizlerimiz canlılık, bakış yönü, nesne, yüz eşleştirme, kişi sayımı, kimlik okuma, ikinci ses ve ışığı kapsar. Hiçbiri duygu çıkarmaz.
Yapay zekâ adayı kendi başına başarısız sayabilir mi?
Hayır. Yapay zekâ işaretler, kararı insan verir. Aday hakkındaki her kararı kurumunuzdan bir kişi verir.
Risk puanı LMS’teki notu değiştirir mi?
Hayır. Bütünlük puanı öğretim elemanı için notun yanına bilgi olarak yazılır; not olduğu gibi kalır.
Adaylar yapay zekâ gözetimi hakkında nasıl bilgilendirilir?
Sınavdan önce, aktivasyonda aday KVKK/GDPR aydınlatma metnini okur ve onay verir. Sınav sırasında AI gözetmen uyarıları adayın ekranında görünür.
Yapay Zekâ Yasası Türkiye’deki sınavlarımız için geçerli mi?
Bu, sınavınızın kapsamına ve adaylarınızın nerede olduğuna bağlıdır; hukuk ekibinizin değerlendirmesi gerekir. Türkiye’deki sınavlarda kişisel veri KVKK çerçevesinde işlenir.
İzlenen veriyi azaltabilir miyiz?
Evet. Her denetim ayrı bir seçenektir ve duyarlılık düzeyini siz seçersiniz. Yalnız sınavın gerektirdiğini açın.
Kararın insanda kaldığı bir sınav yapın
14 gün ücretsiz deneme, 20 aday. Abonelik yok, aday başı kontör.
Ücretsiz başla